Rabu, 26 November 2014

Rabu, November 26, 2014
Khasiat Tersembunyi Buah Engkabang [Helikopter] | Lazimnya, kita mengetahui minyak dihasilkan sama ada daripada buah zaitun, kelapa, jagung dan kelapa sawit, tetapi tidak bagi masyarakat Iban.

Khasiat Tersembunyi Buah Engkabang [Helikopter]

Bagi orang Iban, minyak juga boleh dibuat menggunakan buah ‘helikopter’ atau dalam bahasa Iban dikenali sebagai buah bilun.

Buah ini mempunyai pelepah kecil di sekelilingnya yang kelihatan seolah-olah bilah kipas helikopter dan ia digunakan secara meluas dalam kalangan masyarakat itu sebagai minyak.

Apabila ia gugur dari pokoknya, buahnya akan jatuh secara berputar bagaikan helikopter hendak mendarat sebelum jatuh ke tanah.

Di Bumi Kenyalang ini, buah yang dimaksudkan itu ialah engkabang. Mungkin ramai yang tidak pernah dengar mengenainya, ini kerana pokok engkabang banyak tumbuh di kawasan pedalaman Sarawak termasuk di sekitar Sungai Rajang.

Pada zaman dulu, minyak engkabang digunakan secara meluas oleh masyarakat Iban, malah ia sangat sesuai digunakan memasak nasi goreng kerana harumannya akan membuatkan hidangan menyelerakan.

Ada juga mengatakan buah ini hanya diletakkan didalam nasi yang baru dimasak dan nasi tersebut menjadi wangi.

Engkabang mempunyai keunikan tersendiri kerana berbuah tiga hingga lima tahun sekali dan mengandungi khasiat sebagai agen antipenuaan.

Buahnya bukan sahaja dijadikan minyak, malah turut diproses bagi menghasilkan produk kosmetik untuk golongan wanita.

Ada juga sesetengah masyarakat di Sarawak menjadikan buah engkabang sebagai ulam kerana rasanya lebih lemak dan berbau harum sementara kayunya pula amat bernilai kerana boleh digunakan untuk membuat rumah.

Bagaimanapun, cara memproses minyak amat rumit kerana kulit buah engkabang perlu dikupas terlebih dahulu sebelum isinya dijemur untuk dikeringkan.

Menurut cara tradisional, isi engkabang yang sudah kering kemudian ditumbuk hingga halus dan diperah hingga keluar minyaknya.

Kemudian, minyak tersebut akan disimpan di dalam buluh sehingga menjadi seperti mentega sebelum digunakan untuk memasak.

Khasiat Tersembunyi Buah Engkabang [Helikopter]
pic:http://www.pengerindu.com/
Bagi penduduk yang bergantung hidup dengan memungut hasil hutan, ketibaan musim engkabang amat dinanti-nantikan kerana ia menjadi punca pendapatan.

Pada Februari lalu, penduduk di Song, Sarawak bagaikan berpesta menyambut kedatangan musim engkabang sehingga mereka sanggup berjalan di atas kayu-kayu terapung di sungai untuk memungut buah engkabang yang gugur sebelum dijual kepada pemborong.

Seorang tukang kebun, Selah Awi, 42, berkata, ramai orang termasuk kanak-kanak masuk ke hutan untuk mencari buah engkabang.

"Kami akan pungut buah engkabang yang gugur sebelum dibawa balik ke rumah untuk dikeringkan.

"Selepas isi engkabang kering barulah kami menjualnya kepada pemborong kerana isi yang telah dikeringkan lebih mahal harganya," kata Selah.

Menurut lelaki itu, beliau turut menanam pokok engkabang di kebun yang terletak tidak jauh dari rumahnya.

"Dulu pokok engkabang banyak tapi sekarang tinggal sedikit saja kerana ia terpaksa ditebang untuk mendapatkan kayu bagi tujuan membuat rumah," ujarnya.

Selah memberitahu, dengan bantuan isteri dan anak-anak, mereka bersama-sama membelah buah engkabang bagi mengasingkan isi dan kulitnya untuk dijemur sebelum dijual.


Beliau berkata, sekarang susah untuk mendapatkan minyak yang dihasilkan daripada buah engkabang kerana prosesnya yang rumit.

"Kalau dulu, orang kampung akan buat minyak sendiri dengan memasak biji engkabang di dalam buluh, namun sekarang tidak ada lagi, malah di kedai pun sudah tiada," kata beliau.

Bagi pemborong buah engkabang yang hanya mahu dikenali sebagai Lau, 56, setiap kali tibanya musim engkabang, halaman rumahnya mesti dikosongkan untuk dijadikan tempat mengumpul buah yang telah dijual oleh penduduk.

"Kadang-kadang sampai tiga tan buah yang telah kering dijual oleh penduduk sehinggakan tidak cukup tempat untuk menyimpannya," katanya yang menjadi pemborong engkabang sejak tahun 1986.

Proses mengering buah engkabang
Katanya, buah engkabang yang belum kering dibeli pada harga 60 sen sekilogram, manakala isi yang telah kering dibeli pada harga antara RM1 hingga RM2.

"Walaupun saya membeli buah yang telah kering, namun ia akan terus dijemur dan dikeringkan lagi untuk mendapatkan kualiti terbaik sebelum dihantar ke Sibu.

"Buah ini kemudiannya akan dieksport ke luar negara kerana mendapat permintaan yang tinggi di sana," jelasnya.

Di saat kemeriahan penduduk memungut engkabang apabila tiba musimnya, penduduk tempatan bagaimanapun melahirkan rasa kecewa kerana banyak pokok telah ditebang oleh pembalak haram dan untuk tujuan pembangunan.

Walaupun kerajaan negeri Sarawak kerap berkempen serta melindungi spesis ini, kerakusan pembalak tetap jadi penghalang.


sumber
http://www.hmetro.com.my/node/10858
http://kosmo.com.my/kosmo/content.asp?y=2010&dt=0512&pub=Kosmo&sec=Varia&pg=va_01.htm


0 comments:

Catat Ulasan

Komen anda semua amat di hargai, Bagaimanapun anda dinasihatkan agar memberikan komen secara berhemah. Sebarang komen berunsur backlink dan provokasi akan dipadamkan kecuali atas pertimbangan admin. Terima kasih kerana mengunjungi Kezoom.